Pháp đất nước của lễ hội

0
595

 

Hàng năm mỗi gia đình Pháp thường tổ chức mừng lễ sinh nhật, lễ kỉ niệm ngày cưới, lễ mừng bố, lễ mừng mẹ, khi dọn đến nhà mới, họ mời bạn bè, người thân đến ăn tiệc “pendre la crémaillère” dạng như tiệc “ tân gia” ở như nước ta vậy. Ở công sở, họ chỉ chờ dịp đồng nghiệp thăng quan tiến chức là tổ chức tiệc mừng ngay lập tức. Bên quân đội, cảnh sát, hải quan…..ai lên lon cũng có bữa tiệc “rửa lon” gọi là “arrosergallon”. Nói tóm lại là người Pháp rất thích tiệc tùng, liên hoan, dạ hội, hóa trang, diễu hành, nhảy múa, đóng kịch. Và mỗi lần như thế, món ngon Champagne cùng với rượu bia thi nhau tuôn chảy.

 

Một dòng chảy liên tục trong lịch sử

Năm 1950, khi Paris chưa là kinh đô Ánh sáng, vua Lothaire bị một con heo rừng tấn công. Để lòng tri ân các thi sĩ dòng Saint-Antoine đã tận tình cứu chữa, vua cho phép các tu sĩ mở hội dân gian. Đây là cơ hội cho các tu sĩ nghèo khó gom góp ít tiền của phòng những ngày khó khăn. Theo truyền thuyết này, lễ hội dân gian Pain d’epica (bánh ngọt làm với các gia vị, ngũ cốc, mộc dược) đã ra đời. Sau đó có vô số các lễ khiêu vũ dân gian (bals populaires) diễn ra trên quãng trường, đường phố. Mùa xuân 2008 lễ hội pain d’epice lần thứ 1.000 đã diễn ra trong Bois de Vincennes, gần Paris, thu hút 3,5 triệu khách!

phao-hoa-14-7-Paris

Theo dòng thời gian, người Pháp bày ra thêm đủ các lễ hội. Mừng Ba Vua (tức các chiêm tinh đi tìm chúa Jesus hài đồng), mừng vang hồng mùa thu hoạch, mừng lúa mì và bánh mì, mừng vì những người yêu nhau (lễ Valentine), tưởng nhớ người quá cố (Fête des Morts), mừng di sản quốc gia (Fête de la Patrimoine)… Và tất nhiên họ không bao giờ tổ chức tiệc lớn trong đêm vọng Giáng Sinh (Réveillon) và đêm giao thừa tiễn biệt năm cũ mừng đón năm mới. Cũng như không thể không tưng bừng mừng vui ngày quốc khánh 14 tháng 10 hàng năm (còn gọi là ngày phá ngục Bastille). Chương trình khiêu vũ tập thể dân gian trong khu vườn rộng lớn của pháo đài cổ xưa từng là một trong những tiết mục nổi tiếng nhất của Pháp.

le-hoi-ruou-vang-bordeaux
Lễ hội rượu vang ở Bordeaux

Từ 1937 đến nay, nhiệm vụ tổ chức các lễ hội linh đình gồm đủ các tiết mục bắn pháo hoa, khiêu vũ, hội chợ, trang trí đường phố ở Paris và rất nhiều thành phố khác được giao cho lực lượng lính cứu hỏa. Đây cũng là cơ hội cho các đơn vị chữa cháy bổ sung nguồn kinh phí hoạt động trong năm. Không có thành phố, thị trấn, làng nào ở Pháp, từ Nice đến Pitre, không có một lễ hội riêng biệt. nào là hội chợ tháng năm ở Metz, hội chợ Thánh Romain ở Rouen, lễ Loges ở gần Paris, lễ Ánh sáng (Fête des Lumières) ở Lyon, hội chợ mừng những lạc thú (Fête des Plaisirs), lễ hoa (Fête des Fleurs) ở Bordeaux… và hai hội chợ khổng lồ ở Champagne và ở Bourgogne luôn thu hút các nhà buôn rượu vang khắp thế giới. Nhưng đừng lầm rằng chỉ có người dân địa phương ăn mừng vào những dịp ấy. Chương trình hội chợ bán hàng thủ công kiêm ẩm thực ở Lille vào kì nghỉ cuối tuần thứ nhất của tháng 9 bao giời cũng thu hút 2 triệu người.

 

Mỗi tháng 8, thành phố Lorient trở thành trung tâm điểm liên hoan Celte quốc tế (mừng văn hóa, lịch sử, nguồn gốc Celte) với không dưới 1 triệu khách tham dự. Từ năm 1981 đến nay, cứ vào ngày lễ quốc khánh 14/7 ngôi làng Mahalon với 800 cư dân lại chào đón hơn 1.000 khách đến dự liên hoan L’Insolite để được vui đùa thỏa chí khi theo dõi các cuộc đua tranh kì quặc nhất thế giới: thi chạy nhanh trên giường có gắn bánh xe, khi ném bánh xe crêpe, thi bẻ cong nắp chai bia….

 

Và một nét văn hóa đặc thù…

Fete_20de_20la_20musique_20Jour-1966c

fete-de-la-musique-1
Lễ hội âm nhạc 21 tháng 6

Thích ca nhạc, phim nhạc, kịch nghệ nên người Pháp đã bày ra nhiều sự kiện ăn mừng, lập ra nhiều giải thưởng để có thêm dịp ăn uống linh đình. Ngày nay liên hoan phim quốc tế Cannes là một trong những sự kiện điện ảnh hàng đầu thế giới. Nhưng Pháp nào chỉ có một liên hoan quốc tế này. Còn có liên hoan phim Châu Á diễn ra hàng năm tại Deauville ở miền Tây Bắc nước Pháp, liên hoan phim hình sự Cognac, liên hoan phim kinh dị Gérardmer, liên hoan phim hài, liên hoan phim hoạt hình… mỗi tháng 9, thành phố Avignon trở thành sân khấu kịch của toàn Châu Âu. Năm 1982, Bộ trưởng văn hóa và nghệ thuật Jack Lang, nổi tiếng là một” chuyên gia tổ chức tiệc tùng và sự kiện” do tổng thống François Mitterrand đã lập ra Fête de la Musique vào tháng 6 hàng năm. Ngày nay lễ này đã thu nhập 120 nước trên thế giới, trong đó có cả Việt Nam (các chương Trình của trung tâm trao đổi văn hóa Pháp- Idécaf tại TP.HCM). Rồi còn có chiến dịch Đêm trắng (thắp sáng các di tích, tái diễn sự kiện lịch sử cho đám đông tự do tham gia suốt đêm) nay đã được sao chép ở 14 thành phố lớn trên thế giới, từ Toronto, Montréal đến Mianmi và sắp tới đây là Tokyo. Sự kiện Paris Plage (bãi biển Paris) diễn ra trong 1 tháng từ cuối tháng 7 đến cuối tháng 8 hàng năm, gồm việc trải lên hai bờ sông Seine chảy ngang qua thủ đô Pháp hàng trăm ngàn tấn cát để làm bãi biển, bây giờ cũng đã được nhiều thành phố lớn trên thế giới bắt chước.

 

Giải đua xe đạp thường niên vòng quanh nước Pháp
Giải đua xe đạp thường niên vòng quanh nước Pháp

Nhưng có lễ hội, liên hoan Pháp mà không ai có thể bắt chước được, chẳng hạn như vòng đua xe đạp vòng quanh nước Pháp Tour de France; lễ hội mừng 1.300 năm ngày thành lập tu viện trên Mont- Saint-Michel (ngọn núi nằm giữa biển mà từ đất liền người ta có thể đi bộ sang khi thuỷ triều hạ) bắt đầu từ mùa xuân 2008 và kéo dài đến …18 tháng với một chuỗi dài những sự kiện. Hoặc như lễ hội Grande Armada lần thứ 5 diễn ra tại Rouen hồi mùa hè qua. Đây là sự kiện độc nhất vô nhị trên toàn thế giới, quy tụ 2.000 thuyền buồm của 12 quốc gia với 15.000 thủy thủ về một khúc biển thi đua diễu hành. Lễ hội Grande Armada năm 2003 giữ kỉ lục về số người tham dự lên đến 9 triệu! Và chắc có rất nhiều lễ hội kiểu Pháp mà không có nơi nào muốn bắt chước. Đó là lễ hội mừng những người nói dối, lễ hội giành cho những người đi tìm người tình lý tưởng, lễ hội sống thời tiền sử, lễ hội sống thời Phục hưng, lễ hội sản xuất và thưởng thức vang như thời đế quốc La Mã, lễ hội thi thố sức mạnh thiên nhiên.

Lưu Nhựt Nam

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here